Het had tergend lang geduurd, maar uiteindelijk was er op vrijdagavond dan eindelijk duidelijkheid: Kimi Räikkönen is definitief wereldkampioen. De FIA besloot het protest van McLaren tegen de uitslag van de Grand Prix van Brazilië niet onvankelijk te verklaren. Daarmee eindigt een opmerkelijke cyclus en is het boek ‘2007’ definitief gesloten.

F1-Planet.com’s Stefan Zwinkels over de gevaarlijke kruising waarop de F1 was aanbeland en hoe de FIA nog net op tijd een crisis afwendde.

Het was een onmogelijk dilemma waar ze voor stonden: de vier mannen die het FIA College van Beroep vormden. Jan Stovicek, John Cassidy, Vassilis Koussis en José Macedo e Cunha hadden elk al ruimschoots hun sporen verdiend in het FIA College van Beroep en al vaker met het bijltje gehakt, maar de benzinekwestie rond de Grand Prix van Brazilië plaatste het college onder een ongekende druk. Het ging hier niet alleen om de uitslag van de Grand Prix van Brazilië, om de vierde, vijfde en zesde posities van Nico Rosberg, Robert Kubica en Nick Heidfeld en zelfs niet alleen om de wereldtitel van Kimi Räikkönen, die op de tocht stond indien de FIA Williams en BMW Sauber zou diskwalificeren. Nee, de geloofwaardigheid van de Formule 1 stond op het spel toen het College op 15 november samen kwam in Londen.

Bji de benzinekwestie van Interlagos werden in de logfiles van de tankinstallaties van Williams en BMW Sauber temperaturen gerapporteerd die meer dan de toegestane 10’C afweken van de buitentemperatuur. De stewards of the meeting besloten na lang beraad geen actie te ondernemen, maar dat was tegen het zere been van McLaren, dat met Lewis Hamilton twee punten tekort kwam voor de wereldtitel. Als Williams en BMW Sauber uit de uitslag zouden zijn gehaald, zou dat Hamilton hebben gepromoveerd tot de vierde plaats, waarmee hij Räikkönen voorbij zou gaan in de uitslag.

Die had op dat moment echter net het Wereldkampioenschap gevierd. Bij een besluit tot diskwalificatie zou de sport in een totale staat van chaos de winter in gaan en het zou nog maar de vraag zijn of de sport zich daar nog van zou kunnen herstellen. Het probleem van het FIA College was echter dat er sluitend en onweerlegbaar bewijs voor haar lag.

Het belang van de zaak was dus enorm en niet iedereen was gerust was op de afloop. Onder hen Bernie Ecclestone, die zich bezorgd uitliet over de zaak en een opmerkelijke uitspraak deed: “Ik verwacht niet dat er veel zal veranderen, maar mocht Räikkönen de titel verliezen en iemand vinden dat dit het beste is voor de Formule 1, dan ga ik serieus nadenken over ontslag”. Ecclestone vuurde daarmee een direct statement af op de FIA en richtte de aandacht bovendien op een andere kwestie, die weer zou kunnen opspelen: "McLaren heeft in hetzelfde weekend een extra set banden gebruikt, wat niet had gemogen. Als ze gelijk krijgen in het hoger beroep, dan kan McLaren net zo makkelijk gestraft worden voor hun overtreding van de regels."

Daarmee had de F1-preses wel degelijk een punt, want een besluit in McLaren’s voordeel zou zomaar in een nieuw protest kunnen resulteren tegen haar eigen deelname. Weliswaar was de termijn voor protesten inmiddels verstreken, maar niets zou Ferrari in dat geval in de weg staan om de weg te zoeken naar de civiele rechtszaal. Het Wereldkampioenschap 2007 zou zo dreigen te ontaarden in een juridische strijd zonder einde.

Vanuit het McLaren-kamp kwamen ondertussen wisselende geluiden over de motieven om in beroep te gaan tegen de uitslag. Zowel Lewis Hamilton, Norbert Haug als team manager Martin Whitmarsh had gesteld dat het beroep er niet op was gericht om Räikkönen de titel te ontnemen. “Het zou verkeerd zijn”, stelde Hamilton, "Als ik win, wil ik dat op het circuit doen. Je wilt het in stijl doen. Je wilt de race winnen of je wilt winnen door om positie te vechten in de race”. Ook Martin Whitmarsh verzekerde aan de vooravond van de hoorzitting in Londen dat de titel voor Hamilton niet het uitgangspunt was voor het team: “het gaat om een verduidelijking van de reglementen. Net als iedereen die begaan is met de autosport zouden wij liever niet zien dat de wereldtitel in een rechtszaal wordt beslecht in plaats van op het circuit. Dit gaat niet om het achteraf verkrijgen van de wereldtitel voor Lewis Hamilton”.

“Wij waren en zijn in verwarring door het besluit van de stewards. Volgens een collega van de stewards, technisch gedelegeerde Jo Bauer, was er bij de auto’s van Williams en BMW Sauber geconstateerd dat de benzine tot onder toegestane temperatuur was gekoeld. Daarmee hebben zij een prestatievoordeel kunnen behalen. De stewards besloten echter de auto’s niet uit de uitslag te schrappen. Wij begrepen toen niet waarom en dat doen we nog steeds niet”.

Alle verzekeringen en goede bedoelingen ten spijt, toen het er echt op aan kwam in de hoorzitting maakte McLaren’s advocaat Ian Mill wel degelijk aanspraak op de wereldtitel voor Lewis Hamilton. “Het principe is duidelijk”,  sprak de advocaat, “als er een overtreding is begaan en de overtreding brengt prestatievoordelen, vrees ik dat de sanctie diskwalificatie moet zijn". Mill verzocht het College van Beroep zich tot de feiten te beperken en geen andere belangen mee te wegen. “Ik vraag u deze zaak te behandelen alsof het welk team dan ook was in welke fase dan ook in het seizoen”. Daarbij zou er volgens hem maar een gevolgtrekking mogelijk zijn: “Steeds als er in het verleden sprake was van diskwalificatie, werd de uitslag herzien. Alles wat wij u vragen is te doen, wat er normaal ook gebeurt”.

Daarmee werd het College in een lastig parket gebracht: om de oren geslagen met haar eigen jurisprudentie en bovendien een moeilijk te weerleggen verzoek. Het lijdt immers geen twijfel dat Williams en BMW Sauber in elke andere fase van het seizoen uit de uitslag zouden zijn gehaald. De temperatuurlogs van de Intertechnique brandstofinstallaties, die door alle teams worden gebruikt en door de FIA worden gereguleerd, staan erom bekend accuraat te zijn en die logs gaven feilloos de temperaturen weer ten tijde van de pitstops van de rijders.

De argumentatie die destijds door de stewards was ingediend tegen een diskwalificatie van BMW Sauber en Williams was bovendien flinterdun. Het feit dat de benzine in de tankinstallatie meer dan 10’C afweek zou niet zonder meer betekenen dat de coureurs ook met onreglementaire benzine zouden hebben geracet. Een juridische argumentatie, die als het erop aan kwam zou worden gefileerd door het bataljon advocaten dat McLaren naar Londen had meegebracht. Dat moet ook het FIA College hebben gedacht. Er was slechts een escape route en die lag in het niet ontvankelijk verklaren van het protest. McLaren was in strikte zin namelijk geen directe belanghebbende in de kwestie. Dat waren alleen BMW Sauber en Williams en die konden zich vanzelfsprekend vinden in de uitkomst die er op de late zondagavond van 21 oktober lag.

Dat zou in deze fase echter een controversieel besluit zijn, omdat het College de zaak met de hoorzitting in Londen in feite al in behandeling had genomen: alle partijen waren gehoord en de bewijslast uitvoerig bestudeerd. Een zo verregaande behandeling was bovendien niet noodzakelijk om tot de conclusie te komen dat McLaren geen directe belanghebbende was in de kwestie en dat had zeker niet tot vrijdagavond 18.00 uur plaatselijke tijd hoeven duren.

Dat was wel wat er gebeurde: in een officieel statement stelde de FIA het protest van McLaren niet ontvankelijk te verklaren. Daarmee bevestigde ze de uitslag van de Grand Prix van Brazilië en de wereldtitel van Kimi Räikkönen. Controversieel was, dat het College geen verklaring gaf van de redenen voor het niet ontvankelijk verklaren van het protest. “Na de uitleg van beide partijen te hebben gehoord en de verscheidene documenten en andere bewijslast te hebben bestudeerd, heeft het College besloten het protest dat is ingediend door Vodafone McLaren Mercedes niet ontvankelijk te verklaren”, luidde de strekking.

De reacties op het besluit waren zoals altijd wisselend. Daar waar Ferrari, Williams en BMW hun tevredenheid uitspraken, bleef er bij McLaren het onbegrip. Wel waren de teams het erover eens dat er een verduidelijking nodig is in de brandstofreglementen en de manier waarop de FIA de temperaturen wil meten. Een ieder wist echter dat het feitelijk geen moment ging over die paar graden verschil. Het was een principekwestie voor McLaren. Een kwestie van ‘goed’ of ‘fout’ en dat lag na de zware bestraffing in de spionagezaak nu eenmaal gevoelig bij het team uit Woking.

Het was van tevoren duidelijk dat het de zaak onmogelijk tot volledige genoegdoening kon leiden. Op grond van de valide bewijsvoering was het in normale omstandigheden een uitgemaakte zaak geweest,  maar het was ook een zaak die de lading had om de geloofwaardigheid en onderlinge verhoudingen in de Formule 1 te ondermijnen. Het Wereldkampioenschap was in Brazilië reeds bezegeld en het zou de sport en ook Kimi Räikkönen blijvend beschadigen.

Rest de teleurstelling bij Lewis Hamilton en zijn fans, want het is wat kort door de bocht om aan zijn situatie voorbij te gaan. Voor de 22-jarige coureur zal het kampioenschap van 2007 altijd een op een haar gemiste kans zijn, maar welke kant het College ook koos. Anderzijds zou een in de rechtszaal verkregen titel weinig recht doen aan het seizoen van de Brit.

De beroepszaak van november zou altijd een kiezen tussen twee kwaden zijn. Goed en fout kregen in Londen een dubbele lading en zorgden uiteindelijk voor meer verwarring dan duidelijkheid. Het belangrijkste is, dat de Formule 1 deze lastige kruising nu achter zich laat en het vizier kan richten op de toekomst.  
 

Het College van Beroep deed er lang over om tot een conclusie te komen.

De bewijslast van McLaren wordt het gerechtsgebouw ingedragen.

McLaren's Martin Whitmarsh bezwoer vooraf dat het McLaren niet te doen was om het verkrijgen van de wereldtitel.

Whitmarsh en de advocaten van het team.

Sam Michael was namens Williams aanwezig in Londen.